Op 2 april 1945 werd Oldenzaal bevrijd. Eindelijk, na 5 jaar bezetting was men weer vrij! Dat moest gevierd worden. Op 8 mei 1945 werd er een groot bevrijdingsfeest georganiseerd op de Groote Markt. Het plein stroomde vol! Maar vlak voor middernacht sloeg het noodlot ongenadig toe. In het politierapport van die nacht van 0.45 uur staat het volgende:
“Eenige jongelieden in den leeftijd van 18 tot 20 jaar hadden op de Markt alhier een koperen huls met een middellijn van plm 10 c.M. en een hoogte van plm 30 c.M. gevuld met zeer licht ontvlambare platte staafjes, afkomstig van het voomalige Duitsche munitie-depot “Marta” gelegen onder de gemeente Losser en deze plaatjes in brand gestoken, waardoor een hevige ontploffing volgde, waardoor plm 60 personen werden gewond en waaronder nu reeds zeven dooden zijn.
Uiteindelijk verloren die nacht 8 jonge Oldenzalers hun leven:
Frans Nijhuis (13)
Bennie Krüpers (17)
Frans Riekert (17)
Jan ten Veldhuis (18)
Gerard Collet (18)
Gerrit Raeke (18)
Dini Croonen (20)
Johnny Holtel (34)
Wat een feest had moeten worden, eindigde in een drama dat, naast het verdriet dát er in zo veel Oldenzaalse families al was, zorgde voor nóg meer intens verdriet.
Maar, voor dít verdriet was er al die jaren na de oorlog geen plek. Deze 8 jonge Oldenzalers waren immers geen oorlogsslachtoffer. Zij stierven vlak ná de oorlog. Zo werd dat intense verdriet “een stil verdriet”. Totdat in 2020, 75 jaar na dato, een klein werkgroepje het initiatief nam voor een plek om stil te kunnen staan bij dat stille verdriet. Meer dan 100 donaties zorgden voor de benodigde financiële middelen.
Op 8 mei 2021, 76 jaar later, werd er een eind gemaakt aan “een stil verdriet” door de onthulling van een plaquette met 8 rozen, een informatiezuil en een bankje. Emotionele verhalen van nabestaanden maakten toen duidelijk hoe diep dat stille verdriet er al die jaren had gezeten.
Eén van de mensen die toen zíjn stille verdriet én dat van zijn ouders met de aanwezigen deelde, was Jan Raeke. Vorig jaar maakte Jan de cirkel van het stille verdriet van het vreselijke ongeluk rond, toen hij samen met zijn dochters Annemarie en Marloes bij de Nationale Dodenherdenking op De Dam in Amsterdam een krans mocht leggen namens alle burgerslachtoffers.
Ook dit jaar wordt iedereen op 8 mei weer van harte uitgenodigd om samen stil te staan bij “Een stil verdriet”. Omdat het vrijdagavond koopavond is verzamelen we deze keer om 19.45 uur níet bij het bankje op de Groote Markt, maar in de Herdenkingstuin achter het stadhuis.
Onze stadsdichter Geert Christenhusz heeft weer een heel toepasselijk gedicht geschreven dat hij die avond voor zal dragen. Daarnaast zal ook iemand van de werkgroep een paar woorden zeggen. Om 20.00 uur zullen we bij de 8 klokslagen van de Plechelmus de namen noemen van de 8 slachtoffers. Daarna wandelen we samen naar het bankje op de Groote Markt en staan we even stil. Uiteraard is er dan ook gelegenheid om eventueel bloemen of iets anders bij het bankje te leggen.
Het is dit jaar al weer de vijfde keer dat we samen stil staan bij “Een stil verdriet”. Het is het vijfde jaar dat we stilstaan bij deze burgerslachtoffers van de oorlog. Daarnaast is het ook de allereerste keer dat we stil staan bij een stil verdriet zonder Jan Raeke. Des te meer bijzonder is het, dat Jan vorig jaar die cirkel van een stil verdriet, ook voor die andere slachtoffers en hun familie en vrienden, rond heeft kunnen maken.
Het is goed om stil te staan bij zó veel verdriet. Wat oorlog doet met mensen, zelfs als die oorlog voorbij lijkt te zijn. En helaas is dat intense verdriet er nog steeds, iedere dag weer, op zó veel plekken op de wereld.
Dus voel u welkom om samen stil te staan. U bent van harte uitgenodigd. Aanmelden is niet nodig.
Meer informatie kunt u vinden op www.oorlogsdodenoldenzaal/bevrijdingsfeest
